کد خبر : 17286 تاریخ انتشار : چهارشنبه ۲۷ دی ۱۳۹۶ ۱۵:۱۳

معاونت غذا و دارو دانشگاه علوم پزشکی تهران؛

29 دی؛ روز هوای پاک

شعار هفته هوای پاک در سال ۱۳۹۶، «قانون هوای پاک، قانون نفس» است.



به گزارش خبرنگار ایفدانا از روابط عمومی معاونت غذا و دارو تهران؛ جمعیتِ افزون بر ۷ میلیارد و ۵۰۰ میلیون نفری جهان، امروز با چالش های بزرگی از قبیل تغذیه، کار، سلامت، توسعه ی پایدار، پیشرفت و رفاه، و عدم تعادل و توازن این بارِ سنگین با توانِ تاب آوری محیط زیست و عناصرِ اصلیِ سازنده ی آن یعنی آب، خاک و هوا، روبه رو است و به همین دلیل در دهه‌های اخیر، جامعه جهانی و دولت‌ها برای حلِ مشکلاتِ ناشی از روندِ تخریبی و کاستن از عوارضِ دخالت‌های خواسته و ناخواسته بشر در چرخه حیات، به دنبال راهکار هستند.

در این میان، هوا به عنوان عنصرِ حیاتیِ همه موجوداتِ زنده، مهمترین نقش را ایفا می کند و داشتنِ هوای پاک و سالم، به ویژه در کلانشهرها، برای مردم و دولتمردان به یکی از مشکلات بزرگ تبدیل شده است.  از این رو درکشورهای مختلف یک روز به عنوان روز هوای پاک با عناوین مختلف مانند: «روز بدون خودرو» و یا «روز بدون دود» نامگذاری شده و در این روز، برای روشن کردن افکار عمومی، اقدامات خاصی تدارک دیده می شود.

در ایران، بحران آلودگی هوا در تهران و شهرهای بزرگی چون تبریز، مشهد، اراک، اصفهان، شیراز و اهواز، منجر به تشکیل ستاد اجرایی کاهش آلودگی هوا  و اعلام روز ۲۹ دی ماه به عنوان روز ملی هوای پاک از سال ۱۳۷۴ شد.

آلودگی هوا، عبارت است از وجودِ هرنوع آلاینده اعم از جامد، مایع، گاز و یا تشعشع پرتوزا، بو و صدا در هوا، به صورت طبیعی یا انسان ساخت، به میزان و در مدت زمانی که کیفیت زندگی را برای انسان، دیگر جانداران و فرآیندهای بوم شناختی( اکولوژیکی) به خطر انداخته یا به آثار باستانی و اموال، خسارت وارد کند و یا، سبب از بین رفتن یا کاهش سطح رفاه عمومی شود.

از عوامل آلوده کننده هوا در شهرها  تراکم جمعیتیِ بسیار بیش از توانِ تاب آوریِ شهری با زیرساختهای موجود به ویژه در کلان شهری چون تهران، تردد شمارِ فراوان خودروهای فرسوده و بی کیفیت در شهرها (که البته بیشترین آلودگی مربوط به وسایل نقلیه ایی مانند کامیون ها، اتوبوس ها، مینی بوس ها و موتورسیکلت های کابراتوری است)، وارونگی دما، ساخت و سازهایِ خارج از استانداردِ شهرهایی با ویژگی های توپوگرافی خاص مانند تهران، آلودگی های منتشر شده از کارخانه ها و صنایع (نیروگاه های حرارتی، کارخانه‌های فولادسازی و تولید مواد شیمیایی، سیمان سازی، کاغذسازی، نساجی، دباغی و...) و وسایل گرمایشی و سرمایشی منازل مسکونی می باشند.

در روزهای بحرانی آلودگی هوا مردم حتی الامکان از تردد در محدوده های مرکزی و پر ترافیک شهر اجتناب کنند، استفاده ازوسایل حمل و نقل عمومی در سفرهای روزانه درون شهری خود را جایگزین خودروهای شخصی نمایند، فعالیت یا بازی کودکان در محیطهای باز را محدود نمایند و افراد مسن یا افراد با بیماریهای قلبی، ریوی نظیر آسم، برونشیت مزمن و نارسائی قلبی از خروج از خانه اجتناب نمایند.

در مورد نوع غذا در هنگام آلودگی هوا، بهترین توصیه افزایش مصرف مایعات مختلف در طول روز است. این مایعات می‌توانند آب، انواع نوشیدنی‌ها، میوه، انواع سبزی، سوپ و آش باشد. در هنگام آلودگی هوا، مصرف شیر بیش از همیشه توصیه می‌شود. همچنین برای از بین بردن اثرات مخرب فلزات سنگین مثل سرب که در هوای آلوده وجود دارد، باید دریافت منابع آهن مثل گوشت را افزایش داد.

هدف از اعلام روز ملی هوای پاک، ایجاد حساسیت و جلب توجهِ اقشار مختلف جامعه است چرا که مشارکت مردمی و سازمان های مردم نهاد از یک سو، و افزایش هماهنگیِ بینِ بخشی میان همه ی دستگاه ها و سازمان های دولتی و غیر دولتی و قانونگذاریِ کارآمد و نظارتِ قانونگذار از دیگر سو، می تواند در داشتن هوای پاک و کاهش آلودگی، مهمترین نقش را ایفا کند.

آنچه وظیفه ی تک تک ما، جدا از جنس، شغل، قوم و مذهب است، توجه به حقی است که فرزاندانمان در آب، خاک و هوای این سرزمین دارند و ما، باید امانتدارانِ خوبی برای سهمِ آنها از محیط زیستشان باشیم.

در نهایت باید گفت که راه‌های بسیاری برای کاهش آلودگی هوا وجود دارد؛ اما پیش از اقدامات پیشگیرانه، شناسایی علل مشکلات ضروری است. به یاد داشته باشید که اگر دولت و مردم در کنار هم اقدامات پیشگیرانه را به کار نبندند، مطمئنا بسیاری از مردم به خصوص افراد مسن و کودکان (که آسیب پذیرتر هستند) از این موضوع رنج خواهند برد‌، البته همه‌ی ما در معرض آسیب هستیم.

موضوع دیگری که باید مد نظر قرار گرفته شود، صرفه‌جویی در انرژی است؛ با صرفه‌جویی در انرژی، آلودگی هوا کاهش می‌یابد. استفاده از بنزین کمتر، برق و گاز طبیعی و انرژی‌های سبز، آلودگی هوا را کاهش می‌دهد.

توضیح اینکه شعار هفته هوای پاک در سال ۱۳۹۶، «قانون هوای پاک، قانون نفس» است.